Powstańcze Biogramy/12 marca – Zdzisława Bytnar

Informację zamieścił

ZB

 

Zdzisława Bytnar

pseudonim "Sławska"
data urodzin 2026-03-12
data śmierci 2026-08-13
 
 
 

 

Stopień
podporucznik

Miejsce urodzenia
Kolbuszowa

Imiona rodziców
Józef – Józefa z domu Markuszewicz

Nazwisko panieńskie
Rechul

Wykształcenie i praca do 1944 r.
Ukończyła szkołę powszechną, naukę kontynuowała w gimnazjach w Krakowie i Mielcu, gdzie uzyskała maturę. Uczęszczała następnie na Państwowe Kursy Nauczycielskie, prowadzone w Krakowie przez Henryka Rowida; (zwane przez nią Pedagogium Rowida). W 1925 r. wyróżniona za wyniki w pracy przeniosła się wraz z mężem Stanisławem Bytnarem (również nauczycielem) i 4-letnim synem Janem (w latach okupacji pod ps. "Rudy" dowódca Hufca Południe Szarych Szeregów) do Warszawy, gdzie kontynuowała naukę Jako absolwentka Instytutu Pedagogiki Specjalnej Marii Grzegorzewskiej w 1930 zorganizowała pierwszą Szkołę Specjalną na warszawskiej Pradze.

Pseudonimy
"Sławska", "Sława", "Sławka"

Udział w konspiracji 1939-1944
W 1940 została zwolniona przez niemieckie władze okupacyjne ze stanowiska kierowniczki Szkoły Specjalnej, w tym czasie zaangażowała się w tajne nauczanie w ramach TON (Tajna Organizacja Nauczycielska), równocześnie była żołnierzem Okręgu Warszawa-Miasto Związku Walki Zbrojnej działając w łączności konspiracyjnej. W Warszawie mieszkała wraz z rodziną w al. Niepodległości 159. W marcu 1943, podczas jej nieobecności w Warszawie, straciła najbliższych – do obozu koncentracyjnego KL Auschwitz wywieziony został mąż, który zginął w styczniu 1945 roku w czasie ewakuacji obozu; syn, Jan Bytnar ps. "Rudy", aresztowany wraz z ojcem 23 marca i odbity trzy dni później w słynnej akcji pod Arsenałem, zmarł w wyniku obrażeń odniesionych podczas tortur.

Oddział
Podczas Powstania Warszawskiego pełniła służbę w "Pasiece" – Kwaterze Głównej Szarych Szeregów. Była kierowniczką Harcerskiej Poczty Polowej w Śródmieściu, łączniczką szefa Poczt Polowych Komendy Okręgu Warszawskiego Armii Krajowej, oraz jako osoba ciesząca się społecznym zaufaniem była członkiem zespołu cenzorskiego Harcerskiej Poczty Polowej.

Dzielnica
Śródmieście Południe

Losy po Powstaniu
Niewola niemiecka – jeniec stalagów i obozów: XI B Fallingbostel, Bergen-Belsen, IX C Molsdorf

Numer jeniecki
1697

Losy po wojnie
Powróciła do Warszawy 15 sierpnia 1945 i zamieszkała w gruzach dawnego domu. Podjęła ponownie pracę w szkole specjalnej nr 6, ale już niebawem została przeniesiona na stanowisko radcy w administracji szkolnej (w Referacie Szkolnictwa Specjalnego). Potem była wizytatorką resortu szkolnictwa ds. szkół dla dzieci przewlekle chorych (sanatoria, domy dziecka). W 1957 stan zdrowia zmusił ją do przejścia na emeryturę Autorytet i przyjaciel harcerstwa, często określana "Matulą Polskich Harcerzy".

Miejsce śmierci
Warszawa – pochowana 18 sierpnia 1994 r. na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach

 

źródło: www.1994.pl

 

Uzupełnij

Twój email nigdzie nie będzie publikowany i udostępniany.

  • Aktualności

  • 26.mar
  • Amerykańskie F-16 przy rosyjskiej granicy. Ćwiczą bombardowanie.
  •     foto: pildid.mil.ee Amerykańskie samoloty F-16 przez miesiąc będą stacjonować w estońskiej bazie w Amari, niedaleko granicy z Rosją. Wojskowi wzięli się już do pracy, rozpoczęli manewry. Ministerstwo Obrony Estonii opublikowało zdjęcia z ćwiczeń z bombardowania. Maszyny wykonują naloty na niskich wysokościach. W treningu udział wziąć mają również Finowie i Szwedzi.   W ostatni […]

  • Opinie

  • 25.mar
  • Chmielowska: Polska racjonalna i radykalna
  • Racjonalna to taka, która kieruje się rozumem. Radykalna to wiadomo co znaczy –  dąży do rewolucyjnych zmian. Nowe wraca - chciałoby się zakrzyknąć! W czasach chlania wódy z Kiszczakiem w Magdalence i nawet wiele lat później funkcjonowało określenie „opozycja konstruktywna”  w przeciwieństwie do tej „opozycji niekonstruktywnej” .  Po latach okazało się, że  ta „niekonstruktywna” miała […]

  • Społeczeństwo i cywilizacja

  • 26.mar
  • Sokoły i jastrzębie w polskim wojsku. Ochraniają samoloty
  •     Z Mińska Mazowieckiego do miejscowości Szawle na Litwie, gdzie stacjonują polskie jednostki lotnicze, przewieziono sokoły i jastrzębie mające odstraszać na terenie lotniska inne ptaki. Okazuje się, że naturalne sposoby ochrony przed ptactwem są najskuteczniejsze.   Samoloty MIG-29M wylatujące z litewskiego lotniska w Szawle w ramach natowskiej akcji monitorowania wschodnich przestrzeni powietrznych Sojuszu. Myśliwce […]

  • Historia, tradycja, kultura

  • 26.mar
  • Polska podziemna przed sowieckim trybunałem
  • Jacek Kowalski W przeddzień rocznicy aresztowania przywódców Polski Podziemnej   Stalin nie wiedział jeszcze, do czego może się posunąć, na ile Alianci mu pozwolą. Niestety: właśnie zaginięcie, a potem osądzenie „Szesnastu” były sondażem, który potwierdził, że wolno mu wszystko.     Oskarżajcie nas wszystkich, nie tylko szesnastu, Sądźcie poległych w grobie, to też winowajcy, Sądźcie […]

  • Latający Uniwersytet, wydarzenia, akcje, zaproszenia

  • 26.mar
  • List otwarty do środowisk patriotycznych
  • Żołnierze naprawdę wyklęci.     Minęły kolejne obchody Narodowego Dnia Pamięci „Żołnierzy Wyklętych”, organizowane z roku na rok szerzej, nie tylko w Polsce, ale także wśród Polonii. Pozostawiły za sobą radość, że tak się dzieje, ale także smutek, że główny orędownik i inicjator tego święta Janusz Kurtyka nie może zobaczyć, jaką wielką moc uwolnił realizując […]